Rozwód za porozumieniem stron - bez orzekania o winie to najszybsza i najmniej konfliktowa forma zakończenia małżeństwa. Sąd nie orzeka o winie, a małżonkowie wcześniej uzgadniają kwestie dzieci, alimentów, władzy rodzicielskiej, kontaktów oraz – opcjonalnie – podział majątku. Poniżej znajdziesz przewodnik krok po kroku, listę dokumentów, orientacyjne informacje o czasie i kosztach oraz odpowiedzi na najczęstsze pytania.
Rozwód za porozumieniem stron w pigułce (TL;DR):
Artykuł pierwotnie opublikowany w październiku 2025 r. Zaktualizowany i dostosowany do przepisów oraz stawek obowiązujących w 2026 r.
Wielu klientom wydaje się, że jeśli oboje małżonkowie chcą rozstania, sąd udzieli rozwodu automatycznie. Prawda jest jednak inna – w polskim prawie nie ma "rozwodów na życzenie". Nawet przy Waszej pełnej zgodzie, Sąd Okręgowy musi zbadać, czy zostały bezwzględnie spełnione rygorystyczne przesłanki z art. 56 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (KRO).
Aby sprawa przebiegła bezstresowo i zakończyła się szybkim wyrokiem już na pierwszej rozprawie, musicie udowodnić spełnienie trzech kluczowych warunków:
Ważne z perspektywy sali sądowej: Jeśli na rozprawie sędzia zapyta, czy podtrzymujesz wniosek o rozwód bez orzekania o winie, a Ty pod wpływem nerwów zaczniesz oskarżać drugą stronę, sąd z urzędu będzie musiał zmienić tryb postępowania na proces o wyłączną winę. To automatycznie wydłuży Waszą sprawę o kolejne kilkanaście miesięcy i będzie wymagało powoływania świadków.
Ważne z perspektywy sali sądowej: Jeśli na rozprawie sędzia zapyta, czy podtrzymujesz wniosek o rozwód bez orzekania o winie, a Ty pod wpływem nerwów zaczniesz oskarżać drugą stronę, sąd z urzędu będzie musiał zmienić tryb postępowania. W takiej sytuacji czeka Was długi i wyczerpujący rozwód z orzeczeniem o winie, który wymaga powoływania świadków, gromadzenia twardych dowodów (np. detektywistycznych) i nierzadko trwa w sądzie ponad kilkanaście miesięcy.
Chcesz zamknąć sprawę w jednej rozprawie?
Kompletny i bezbłędny pozew to gwarancja, że sąd nie odeśle Ci wezwania do uzupełnienia braków formalnych, co mogłoby opóźnić sprawę nawet o kilka tygodni. Zanim złożysz dokumenty w biurze podawczym Sądu Okręgowego, upewnij się, że masz przygotowane następujące załączniki:
Wskazówka od adwokata: Jeśli Wasza sytuacja materialna jest bardzo trudna, zamiast potwierdzenia przelewu na 600 zł, możecie dołączyć do pozwu wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych wraz z wypełnionym formularzem oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania.
Gdy masz już skompletowane wszystkie załączniki z powyższej listy, czas na formalne zainicjowanie sprawy. Wiele osób zastanawia się, jak i dokąd fizycznie zanieść papiery. Pozew o rozwód zawsze kierujemy do Wydziału Cywilnego Sądu Okręgowego (np. w Lublinie), który jest właściwy dla Waszego ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania.
Jak złożyć pozew o rozwód za porozumieniem stron? Masz do wyboru dwie ścieżki:
Praktyka naszej Kancelarii pokazuje, że najczęstszą przyczyną wydłużenia się "szybkiego" rozwodu nie są spory o sam rozpad małżeństwa, lecz brak zgody co do wspólnych małoletnich dzieci. Zgodnie z polskim prawem (art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), sąd w wyroku rozwodowym ma bezwzględny obowiązek orzec o sytuacji dzieci. Jeśli zaczniecie kłócić się o opiekę na sali sądowej, szybki rozwód bez orzekania o winie natychmiast zamieni się w wielomiesięczny, wyczerpujący proces z udziałem biegłych psychologów (OZSS).
Aby uzyskać wyrok na pierwszej rozprawie, musicie dołączyć do pozwu (lub przedstawić najpóźniej na sali sądowej) spójne i podpisane przez oboje rodziców pisemne porozumienie rodzicielskie (tzw. plan wychowawczy). Sąd musi mieć pewność, że Wasze rozstanie nie narusza dobra małoletnich.
Zgodny plan wychowawczy musi precyzyjnie regulować 4 filary:
Wskazówka od adwokata: Zanim złożycie pozew i usiądziecie do spisywania planu wychowawczego, koniecznie sprawdźcie nasz kompleksowy poradnik: Rozwód a dzieci – władza rodzicielska, alimenty i opieka. Wyjaśniamy w nim krok po kroku, od czego zależą stawki alimentacyjne i jak sąd ocenia tzw. dobro dziecka.
Dla większości naszych klientów samo przekroczenie progu Sądu Okręgowego wiąże się z ogromnym stresem. Wyobrażenia z filmów czy opowieści znajomych często mijają się jednak z rzeczywistością. W przypadku zgodnego wniosku o rozwód bez orzekania o winie, rozprawa jest zazwyczaj krótka, rzeczowa i pozbawiona zbędnych emocji.
Zgodnie z procedurą (art. 431 KPC), postępowanie dowodowe jest maksymalnie ograniczone. Na sali nie ma publiczności, a sąd nie przesłuchuje żadnych świadków (rodziny czy sąsiadów). Cała rozprawa trwa zazwyczaj od 15 do 30 minut i polega wyłącznie na przesłuchaniu samych stron, czyli Ciebie i Twojego małżonka.
Rolą sędziego w trybie bez orzekania o winie nie jest "pranie brudów" ani dociekanie, kto zawinił. Sąd zadaje pytania wyłącznie po to, aby formalnie potwierdzić, że nastąpił trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego. Oto 4 standardowe pytania, których możesz spodziewać się na pierwszej rozprawie:
Wskazówka od adwokata: Pamiętaj, że na sali sądowej mniej znaczy więcej. Odpowiadaj na pytania sędziego zwięźle i zgodnie z ustaleniami podjętymi wcześniej z małżonkiem. Jakiekolwiek wzajemne oskarżenia rzucone w nerwach mogą skłonić sąd do zmiany trybu postępowania, co przekreśli szanse na szybki rozwód.
Odpowiedź na pytanie, ile się czeka na rozwód za porozumieniem stron, zależy w dużej mierze od obłożenia konkretnego wydziału, ale statystyki są dość klarowne. Choć sam wyrok zapada zazwyczaj już na pierwszej rozprawie, to na wyznaczenie jej terminu trzeba poczekać.
W Sądzie Okręgowym w Lublinie standardowy czas oczekiwania od momentu złożenia pozwu do wejścia na salę rozpraw wynosi od 3 do 6 miesięcy. Warto jednak pamiętać, że samo ogłoszenie wyroku przez sędziego to jeszcze nie finał. Wyrok staje się prawomocny dopiero po upływie 7 dni (pod warunkiem, że żadna ze stron nie złoży wniosku o jego uzasadnienie). Dopiero po upływie tego tygodnia formalnie i ostatecznie przestajecie być małżeństwem i możecie np. bezpiecznie udać się do notariusza, by dokonać podziału majątku.
Warto jednak pamiętać, że samo ogłoszenie wyroku przez sędziego to jeszcze nie finał. Wyrok staje się prawomocny dopiero po upływie 7 dni (pod warunkiem, że żadna ze stron nie złoży wniosku o jego uzasadnienie). Dopiero po upływie tego tygodnia formalnie i ostatecznie przestajecie być małżeństwem i możecie np. bezpiecznie udać się do notariusza, by przeprowadzić kompleksowy podział majątku po rozwodzie.
Rozwód za porozumieniem stron to nie tylko ogromna ulga psychiczna, ale również najbardziej opłacalne rozwiązanie pod kątem finansowym i czasowym. W Sądzie Okręgowym (np. w Lublinie) na wyznaczenie terminu pierwszej rozprawy czeka się zazwyczaj od 3 do 6 miesięcy od momentu prawidłowego złożenia pozwu. Jeśli na sali sądowej Wasze stanowiska pozostaną zgodne, wyrok zapadnie jeszcze tego samego dnia.
Wnosząc do sądu pozew o rozwiązanie małżeństwa, strona powodowa (osoba składająca dokumenty) ma obowiązek uiścić na konto sądu okręgowego stałą opłatę w wysokości 600 zł. Bez tego potwierdzenia przelewu sprawa w ogóle nie ruszy z miejsca.
Polskie prawo przewiduje jednak bardzo korzystny mechanizm, który "premiuje" pary nieangażujące wymiaru sprawiedliwości w wieloletnie spory o winę. Zgodnie z przepisami, po uprawomocnieniu się wyroku orzekającego rozwód bez orzekania o winie, sąd z urzędu zwraca powodowi połowę uiszczonej opłaty, czyli dokładnie 300 zł.
Co dzieje się z pozostałymi 300 zł? Sąd standardowo rozdziela ten koszt po połowie na oboje byłych małżonków. W praktyce oznacza to, że strona pozwana ma obowiązek zwrócić powodowi 150 zł z tytułu wyrównania kosztów procesu. Ostateczny, czysty koszt sądowy rozwodu dla każdego z Was wynosi zatem zaledwie 150 zł.
Wskazówka od adwokata: Pamiętaj, że zwrot 300 zł z sądu nie następuje natychmiast w dniu rozprawy. Procedura ta rusza księgowo dopiero po prawomocności wyroku (co trwa minimum 7 dni od ogłoszenia orzeczenia). Pieniądze zostaną zwrócone na rachunek bankowy, z którego dokonano pierwotnego przelewu, dlatego nie zamykaj tego konta przed zakończeniem całej sprawy.
Zgodny rozwód za porozumieniem stron to najszybsza droga do zakończenia małżeństwa. W większości sądów okręgowych (w tym w Lublinie) wyrok zapada już na pierwszej rozprawie. Cała procedura – od momentu złożenia pozwu do ogłoszenia prawomocnego wyroku – trwa zazwyczaj od 3 do 6 miesięcy, w zależności od aktualnego obłożenia wydziału rodzinnego.
Stała opłata sądowa od pozwu o rozwód wynosi ok. 600 zł. Co ważne, jeśli sąd orzeknie rozwód bez orzekania o winie (za zgodnym porozumieniem), z urzędu zwraca powodowi połowę tej kwoty (300 zł) po zakończeniu sprawy. Pozostałe ok. 300 zł byli małżonkowie dzielą między sobą po połowie, co czyni ten tryb zdecydowanie najtańszym rozwiązaniem.
Tak, posiadanie małoletnich dzieci nie wyklucza ugodowego rozstania. Wymaga jednak przedstawienia w sądzie spójnego porozumienia rodzicielskiego (planu wychowawczego). Musicie wspólnie ustalić, z kim dziecko będzie mieszkać na stałe, jak będą wyglądać kontakty z drugim rodzicem oraz w jakiej wysokości będą płacone alimenty. Jeśli sąd uzna, że Wasz plan jest zgodny z dobrem dziecka, zatwierdzi go w wyroku.
Nie. Brak sporu o winę sprawia, że proces dowodowy jest maksymalnie skrócony (zgodnie z art. 431 KPC). Sąd ogranicza się jedynie do przesłuchania samych stron (męża i żony), aby potwierdzić trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego. Nie musicie powoływać na świadków członków rodziny ani znajomych, co pozwala zachować pełną dyskrecję i oszczędza stresu.
Tak, polskie prawo dopuszcza połączenie tych dwóch kwestii, ale pod jednym rygorystycznym warunkiem: musicie przedłożyć do sądu zgodny projekt podziału majątku. Sąd zatwierdzi ten podział w wyroku rozwodowym tylko wtedy, gdy nie przedłuży to samego postępowania. Jeśli macie choćby najmniejszy spór o dom czy finanse, kwestie majątkowe będą musiały zostać rozstrzygnięte w odrębnym postępowaniu.
Rozwód za porozumieniem stron to najszybsza i najbardziej przewidywalna ścieżka zakończenia małżeństwa – szczególnie gdy wcześniej zostaną uzgodnione kwestie opieki nad dziećmi, kontaktów, alimentów i ewentualnego podziału majątku. Dobrze przygotowany pozew, komplet dokumentów oraz jasne porozumienie rodzicielskie zwykle pozwalają zamknąć sprawę na jednej rozprawie, ograniczając koszty i stres. Skorzystaj ze wsparcia naszej kancelarii, by zagwarantować sprawny przebieg sprawy i uniknąć błędów formalnych, – pomożemy ułożyć strategię, przygotować pisma oraz zapewniamy reprezentację w sądzie, aby cały proces był szybki, spokojny i skuteczny.
Wpis nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa powinna być rozpatrywana indywidualnie. Zachęcamy do kontaktu telefonicznego lub za pośrednictwem formularza na stronie z naszą kancelarią celem uzyskania porady prawnej.
Zanim przejdziemy do rzeczy, musimy nieco bliżej poznać zakres wsparcia, którego potrzebujesz. Z myślą o tym, stworzyliśmy format Bezpłatnej Konsultacji, podczas której zapoznamy się ze sprawą, ocenimy realne możliwości i zaproponujemy kilka wariantów najbardziej optymalnych rozwiązań. Jak przebiega konsultacja?